OŚWIECENIE – Ogólnie 3

 OŚWIECENIE- opis epoki   NAZWA: Oświecenie przypada w krajach europejskich na wiek XVIII, choć korzeniami tkwi w stuleciu poprzednim. Nazwa jest związana z przeświad­czeniem o szczególnej misji, jaką epoka ta miała odegrać w dziejach kultury euro­pejskiej. Oświecenie to inaczej „wiek rozumu", „wiek filozofów", bo właśnie ro­zum ludzki miał być naturalnym światłem wskazującym drogę poznania świata [...]

OŚWIECENIE ogólnie 2

OŚWIECENIE (od poł. XVIII w. do pocz. XIX w.)  •Publicystyka epoki oświecenia •Ożywienie społeczne i edukacyjne •I. Krasicki i J.U. Niemcewicz wychowawcy społeczeństwa szlachty •Humor i śmiech myśli przewodnie twórczości I. Krasickiego •Klasycyzm i sentymentalizm •Gatunki literackie •Nurty   Publicystyka epoki oświecenia   W okresie oświecenia rozwija się publicystyka. Powstają pierwsze czasopisma: „Monitor" (1765r.), „Zabawy [...]

Oświecenie – opis

Oświecenie   „Zaklęcie” Czesława Miłosza – nawiązanie do racjonalizmu i klasycyzmu.   Racjonalizm był nierozerwalnie związany z głównym prądem ideowym oświecenia – krytycyzmem. Racjonalizm, którego ojca dopatrywano się w Kartezjuszu stanowił oparcie dla krytycyzmu. Racjonalizm szczególną wagę przywiązywał do roli rozumu w poznawaniu prawdy. Klasycyzm wyznaczał poezji cele utylitarne, zaangażowanie w społeczno-kulturowe przemiany. Klasycyzm odwołuje [...]

obywatelska troska o losy ojczyzny w publicystyce polskiej

Obywatelska troska o losy ojczyzny w publicystyce polskiego Oświecenia Główną ideą oświecenia był krytycyzm wobec instytucji politycznych i społecznych, Kościoła i dotychczasowego systemu nauczania. Postawę tę wspierały prądy filozoficzne, a więc racjonalizm, który przywiązał szczególną wagę do roli rozumu w poznaniu prawdy, oraz empiryzm kładący nacisk na doświadczenie. Epokę cechował optymizm poznawczy, wiara w poznanie [...]

Nie-Boska komedia Zygmunta Krasińskiego

“Nie-Boska komedia” Zygmunta Krasińskiego   Zygmunt (Napoleon Stanisław Adam Ludwik) Krasiński był poetą, powieściopisarzem i filozofem, tradycyjnie zaliczanym – obok Mickiewicza i Słowackiego – do kanonu “trzech wieszczy”. Arystokratyczne pochodzenie wywarło decydujący wpływ na postawę poety, który niezmiernie żywo reagował na epokę wielkich wstrząsów społecznych i kryzys tradycyjnych wartości moralno-obyczajowych, zarysowujący się na przełomie XVIII [...]

Narodziny nowożytnej propagandy politycznej w oświeceniu

Narodziny nowożytnej propagandy politycznej w dobie oświecenia   Wiek XVIII to fatalne stulecie, w którym rodzą się rozmaite instytucje dręczące nas po dziś dzień. Burzliwe przemiany polityczne uwarunkowały powstanie zjawisk propagandy – kształtuje się ona głównie we Francji i Anglii. Narzędziem masowego przekazu staje się czasopiśmiennictwo – wydawano periodyki przypominające współczesną publikację książkową. Takie czasopisma [...]

Monachomachia Ignacy Krasicki

“Monachomachia” Ignacy Krasicki   Wśród utworów Ignacego Krasickiego ogłoszonych w latach 1775 -1779 “Monachomachia, czyli wojna mnichów” jest zjawiskiem wyjątkowym i niespodziewanym. Ukazanie się bowiem utworu drukiem nastąpiło prawdopodobnie bez zgody i wiedzy autora i zapewnie z tego właśnie powodu dwie pierwsze edycje z sierpnia 1778 r. były wyjątkowo niestaranne. Poemat powstał w czasie pobytu [...]

Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki

Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki   "Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki" to pierwsza nowożytna powieść polska, którą Krasicki napisał na przełomie lat 1774/75. Wydano ją w Warszawie w 1776 roku nakładem Michała Gr"lla. Wyrosła głównie z doświadczeń, które zdobył jako współpracownik "Monitora" i autor szkiców społeczno-obyczajowych. Powieść łączy elementy różnych typów ówczesnej prozy europejskiej: powieści satyryczno-obyczajowej, przygodowej i utopijnej. [...]

Życie umysłowe i kulturalne w Polsce epoki oświecenia

Życie umysłowe i kulturalne w Polsce epoki oświecenia – szkolnictwo, teatr, mecenat króla, czasopiśmiennictwo   MECENAT – Stanisław August jako polityk nie odniósł większych sukcesów, ale jako mecenas kultury przyczynił się do jej znakomitego rozwoju. Skupił wokół siebie grono ludzi wykształconych, literatów, malarzy, których wspomagał materialnie, zapraszał na słynne obiady czwartkowe, licząc na ich wkład [...]

Ksiądz Ignacy Krasicki – Wady Ludzkie

Wprowadzenie do twórczości Ignacego Krasickiego Ksiądz Ignacy Krasicki – redaktor naczelny "Monitora" pisma etycznego, które krytykowało sarmatyzm, fatalne położenie chłopów, nędzę. Twórca wiele podróżował, łączył spostrzegawczość z wiedzą. W Polsce panowała wtedy anarchia, a jej wynikiem był pierwszy rozbiór Polski. Krasicki znalazł się w zaborze pruskim, tęsknił za ojczyzną. Wtedy napisał wiersz "Święta miłości kochanej [...]